Karmienie noworodków i niemowląt przysparza świeżo upieczonym rodzicom wielu zmartwień, ponieważ nie ma uniwersalnego sposobu żywienia małych dzieci. Dodatkowo każdy organizm reaguje inaczej na przyjmowane pokarmy, przez co rodzice muszą zmierzyć się z wieloma trudnościami, co nierzadko jest przyczyną ich stresu i frustracji.

Z pewnością nie można uniknąć żywieniowych wpadek i kłopotów, jednak z powodzeniem można je ograniczać. Prostym sposobem na zmniejszenia ryzyka wystąpienia błędów w żywieniu małych dzieci jest odpowiednie przygotowanie merytoryczne. Poznanie różnych szkół i opinii specjalistów z pewnością pomoże przygotować się do niełatwej roli rodzica. Warto jednak pamiętać, że żaden podręcznik nie może być traktowany jako jedyne źródło informacji. Przede wszystkim należy bowiem na bieżąco konsultować swoje wątpliwości z zaufanym lekarzem. Specjalista prowadzący dziecko odpowie na wiele pytań dotyczących karmienia maluszka, co z pewnością pozwoli na uniknięcie wielu uciążliwych dolegliwości takich jak biegunka czy kolka niemowlęca.

Karmienie piersią

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zaleca wyłączne karmienie piersią przez pierwszych sześć miesięcy życia dziecka. Dzięki temu noworodek ma szansę na jak najlepsze rozwijanie układu odpornościowego i zdobywanie cennych składników odżywczych obecnych w mleku mamy. Po upływie pół roku dieta malucha powinna być rozszerzana o kolejne produkty, a karmienie piersią kontynuowane przez kolejne miesiące, aż do ukończenia drugiego roku życia lub dłużej. Moment odstawienia dziecka od piersi wciąż budzi wiele kontrowersji, dlatego warto przedyskutować go z lekarzem pediatrą. Według WHO karmienie piersią ma wiele korzyści zarówno dla mamy, jak i dla dziecka, dlatego jeśli nie ma żadnych medycznych przeciwwskazań, nie należy rezygnować z takiej możliwości (więcej w: Karmienie piersią w Polsce. Raport 2015). Ponadto każda kobieta karmiąca powinna poznać kilka sposobów, które ułatwią jej karmienie maleństwa, m.in. warto wiedzieć, że pozycja, w jakiej dziecko je, musi być wygodna zarówno dla niego, jak i dla mamy. Szczegółowe informacje dotyczące technik karmienia piersią zostały omówione w Poradniku opieki i pielęgnacji małego dziecka (Instytut Matki i Dziecka w Warszawie).

Dieta niemowląt pod lupą specjalistów

Choć nauka o żywieniu jest dyscypliną dość młodą, bo jej korzenie sięgają zaledwie drugie połowy XIX wieku, rozwija się dynamicznie i wciąż przynosi wiele interesujących spostrzeżeń. W ostatnim czasie specjaliści zajmujący się problematyką odżywiania, poświęcają sporo miejsca karmieniu niemowląt i małych dzieci. W ich opinii wiedza na temat potrzeb żywieniowych najmłodszych jest niezwykle ważna, ponieważ od diety dziecka zależy jego zdrowie i prawidłowy rozwój. Prowadzone aktualnie badania wykazują, że w Polsce wciąż popełnia się wiele błędów żywieniowych, czego efektem są niedobory wapnia u małych dzieci. Równie często obserwuje się niewystarczającą ilość witaminy D3, która odpowiada, m.in. za wchłanianie Ca. Ponadto można zaobserwować rosnącą świadomość żywieniową rodziców, ale nadal potrzeba wielu kampanii społecznych i programów edukacyjnych, by pomóc dorosłym prawidłowo żywić swoje pociechy. Według badaczy problem stanowi również jakość żywności dostępnej na rynku. Produkty spożywcze często pochodzą z nieekologicznych upraw, przez co są nie tylko pozbawione cennych składników odżywczych, ale przede wszystkim zawierają wiele pestycydów, które są szkodliwe dla organizmu. Specjaliści uważają jednak, że wiedza lekarzy i zainteresowanie rodziców oraz działające obecnie prawo (długość urlopu macierzyńskiego) sprzyjają zwiększeniu świadomości, a co za tym idzie zmniejszeniu ryzyka niedożywienia dzieci.

Błędy w żywieniu małych dzieci

Specjaliści uważają, że rodzice coraz lepiej radzą sobie z karmieniem dzieci, jednak wciąż zdarzają im się wpadki żywieniowe, które są przyczyną wielu problemów trawiennych u maluchów. Jednym z najczęściej popełnianych błędów jest zbyt krótkie karmienie piersią. Wczesne odstawienie dziecka od piersi sprawia, że maleństwo trudniej buduje układ odpornościowy oraz jest pozbawione wielu cennych składników odżywczych zawartych w mleku mamy. Ponadto rodzice zbyt często podają swoim pociechom duże ilości soków, które w większości przypadków są przeznaczone dla osób dorosłych. Zawarte w nich cukry i konserwanty z pewnością nie sprzyjają zdrowiu, powodując kłopoty zdrowotne u maluchów (np. kolki u dzieci). Zła sława, jaką zostały owiany tłuszcze sprawia, że w diecie najmłodszych wciąż brakuje dobrych tłuszczów niezbędnych do prawidłowego rozwoju. Warto o tym pamiętać, nadmiernie i niepotrzebnie odchudzając dziecięce posiłki. Lekarze zauważają, że wielu rodziców zastępuje mleko modyfikowane mlekiem krowim, co powoduje reakcje alergiczne. Równie niewłaściwe jest dosalanie i dosładzanie potraw – dziecko nie zna wielu smaków, dlatego od dorosłych zależy, do czego się przyzwyczai. Trzeba zauważyć, że jednym z największych błędów w żywieniu małych dzieci jest podawanie zbyt małej ilości płynów. Zapotrzebowanie maluchów na wodę mineralną i herbatki owocowe-ziołowe jest duże i nie wolno go ograniczać. Liczne reakcje zachodzące w organizmie odbywają się bowiem w obecności płynów.

Kolki u noworodków i niemowląt

Kolki niemowlęce są w dużej mierze spowodowane niedojrzałością układu pokarmowego dziecka, dlatego tak często są problemem maluchów. Sposobem na ich uniknięcie jest zatem właściwe żywienie nie tylko maleństwa, ale także mamy. Unikanie produktów powodujących uciążliwe dolegliwości to podstawa. Ponadto konieczne jest ustalenie, czy dziecko nie ma alergii na mleko następne i na kolejno wprowadzane pokarmy. Warto pamiętać, że niektóre produkty wywołują czasową reakcję alergiczną, dlatego warto podejmować próby ponownego uzupełnienia diety dziecka o sporny składnik. Wszystko to powinno jednak odbywać się pod czujnym okiem lekarza. Więcej na temat kolki niemowlęcej można znaleźć na stronie https://www.zdrowystartwprzyszlosc.pl/kolka-niemowleca-lub-bol-brzuszka-objawy-i-leczenie (temat kolki – skąd się bierze oraz jak pomóc dziecku został przedstawiony również tu https://www.youtube.com/watch?v=MFEyuoxPB_Q).

Żywienie małych dzieci to niełatwe zadanie dla rodziców, jednak sprosta mu każdy, kto nie będzie bał się próbować i zasięgać opinii lekarza. Ponadto sprzymierzeńcem w pierwszych miesiącach życia malucha będzie cierpliwość i wyrozumiałość dla delikatnego organizmu niemowlęcia.

Źródła:

http://www.ndt-bobath.pl/wp-content/uploads/2013/11/Poradnik-opieki-i-pielegnacji-malego-dziecka.pdf
http://www.szpitalpediatryczny.pl/ped2/poradnik/Ogolne%20zasady
%20higieny%20i%20pielegnacji%20dzieci%20od%20urodzenia%20do%20lat%203.pdf
http://www.imid.med.pl/images/do-pobrania/Zywienie_niemowlat_www.pdf
Nutrition of children and health: yesterday, today and tomorrow
1 Klinika Gastroenterologii, Hepatologii i Immunologii Instytutu „Pomnika-Centrum Zdrowia Dziecka” w Warszawie
2 Instytut Pielęgniarstwa i Dietetyki Uniwersytetu Rzeszowskiego
3 Instytut Matki i Dziecka w Warszawie
http://femaltiker.pl/wp-content/uploads/2015/05/Raport_Karmienie_Piersia_w_Polsce_20151.pdf