Kolka niemowlęca, zwana inaczej kolką jelitową to zespół objawów, które pojawiają się u najmłodszych dzieci – między trzecim a szóstym tygodniem życia.

Z reguły ustępują samoistnie, gdy niemowlę osiąga wiek 3-4 miesięcy. Charakteryzują się napadowym, intensywnym płaczem u dziecka ogólnie zdrowego lub krzykiem bez ustalonej przyczyny.Noworodek często ma zaczerwienioną, spoconą twarz, pokurczone nóżki oraz twardy, wzdęty i napięty brzuszek. Dodatkowo można usłyszeć wzmożoną perystaltykę jelit i oddawanie gazów. Często zdarza się ulewanie, a nawet wymioty.

Ścisła naukowa definicja kolki to: „napady krzyku trwającego 3 godziny dziennie, 3 razy w tygodniu, przez 3 kolejne tygodnie”. Według tej definicji mniej więcej co dziesiąte niemowlę ma kolkę jelitową. Jeśli zastosujemy mniej ścisłe kryteria, to skala problemu staje się znacznie większa, gdyż wg pediatrów sięga nawet 20-30% niemowląt. Kolka jelitowa dotyczy zarówno niemowląt karmionych sztucznie, jak i naturalnie.

Ataki kolki zazwyczaj występują w godzinach popołudniowych i wieczornych, najczęściej między godz. 17:00 a 22:00. Krzyk może trwać ponad godzinę, po czym dziecko uspokaja się, zasypia i śpi spokojnie nawet przez kilka godzin, nie wykazując żadnych niepokojących objawów. Taka sytuacja, niestety, powtarza się przez następne dni.

Kolka jelitowa niemowląt może być wywoływana wieloma różnymi czynnikami, związanymi z zaburzoną interakcją między organizmem niemowlęcia a środowiskiem. Uważa się, że jedną z najczęstszych przyczyn kolki jelitowej jest niedojrzałość przewodu pokarmowego oraz układu nerwowego. Bolesne ataki spowodowane są połykaniem nadmiernej ilości powietrza podczas jedzenia lub w czasie krzyku oraz nadmiernego gromadzenia się gazów, które rozciągają ściany jelit, powodując ból.

Przyczyną kolki mogą być błędy dietetyczne matki. Często kobieta sama jest w stanie ustalić źródło kolki, która bardzo nasila się po spożyciu pokarmów wzdymających, ciężkostrawnych i pikantnych lub alergizujących. Inne czynniki mogące wywołać kolkę, to np. zły nastrój i zdenerwowanie matki, które mogą spowodować niepokój dziecka i niewłaściwe przyswajanie pokarmu przez nie.

Przyczyną kolki jelitowej może być również uczulenie na białka mleka krowiego, nietolerancja dwucukrów, zaburzenia perystaltyki jelit oraz zmienność składu mikroflory jelitowej. Przewód pokarmowy niemowląt w łonie matki jest zupełnie jałowy, natomiast w ciągu kilku godzin po urodzeniu jest kolonizowany przez liczne bakterie. Niektóre z nich mogą powodować choroby przewodu pokarmowego, ale większość wpływa korzystnie na stan zdrowia niemowląt.