Marzeniem każdej przyszłej mamy jest, aby jej maleństwo przyszło na świat zdrowe. W tym wyjątkowym okresie życia kobiety muszą szczególnie dbać o siebie. Zwłaszcza te z wadami wzroku powinny regularnie konsultować się z lekarzem okulistą. Warto pamiętać, że wokół wad wzroku w ciąży krąży wiele mitów, a rzetelnej informacji może udzielić tylko wykwalifikowany specjalista.
Cięcie czy poród naturalny?
Jeszcze kilkadziesiąt lat temu kobiety z krótkowzrocznością często były kierowane na cesarskie cięcie z obawy przed powikłaniami. Obecnie zaleca się je wyłącznie w przypadku stwierdzenia określonych zmian chorobowych w obwodzie siatkówki oka. Sama krótkowzroczność czy nadwzroczność nie jest wskazaniem do rezygnacji z porodu naturalnego.
– Od kilku lat wiadomo, że o cesarskim cięciu decydują specyficzne degeneracje obwodu siatkówki, a nie wysokość wady wzroku – tłumaczy prof. Marta Misiuk-Hojło z Kliniki Okulistyki Akademii Medycznej we Wrocławiu. – Dlatego badanie dna oka jest kluczowe. Nawet przy wadzie wzroku -8 czy -10 dioptrii, jeśli obwód siatkówki jest prawidłowy, nie ma okulistycznych przeciwwskazań do porodu naturalnego.
Nie ma badań naukowych, które dowodziłyby, że poród naturalny pogarsza wzrok. Przyszłe mamy powinny jednak regularnie kontrolować ostrość widzenia i konsultować zmiany z lekarzem okulistą.
Ciążowe problemy ze wzrokiem
Kobiety noszące okulary lub soczewki kontaktowe powinny omówić z lekarzem, czy należy zmienić moc korekcji. W czasie ciąży pojawia się częstsze łzawienie oczu i uczucie pieczenia, a tolerancja do soczewek może zmniejszyć się nawet do 2-3 godzin dziennie.
– Zwiększona tendencja do obrzęków w ciąży obejmuje również rogówkę, dlatego noszenie soczewek może być utrudnione. Po porodzie stan rogówki zwykle wraca do normy – dodaje prof. Marta Misiuk-Hojło.
Nawet kobiety bez wcześniejszych problemów ze wzrokiem mogą odczuwać pogorszenie ostrości widzenia, zwłaszcza po pracy przed komputerem. Przyczyną są zmiany hormonalne i wysychanie rogówki. Zwykle sytuacja jest przejściowa i po porodzie ostrość widzenia wraca do stanu sprzed ciąży.
W czasie porodu może dojść do przekrwienia naczyń białkówki oka, co nie wpływa na siatkówkę. Ważne jest, aby lekarz ginekolog był wcześniej poinformowany o schorzeniach okulistycznych, co pozwala na wykonanie niezbędnych badań i ewentualnych zabiegów, np. fotokoagulacji laserowej w przypadku ryzyka odwarstwienia siatkówki.
– Badanie dna oka najlepiej wykonać w 4-5 miesiącu ciąży. W 7 miesiącu może być już za późno, jeśli pojawi się poród przedwczesny – wyjaśnia prof. Marta Misiuk-Hojło.
Laserowa korekcja wzroku a ciąża
Kobiety ciężarne nie powinny planować chirurgicznej korekcji wzroku. Zabiegi niekonieczne w ciąży należy odłożyć na później.
– Kobiety w ciąży powinny unikać zabiegów chirurgicznych, które nie są niezbędne. Nawet w drugim miesiącu ciąży nie powinno się poddawać żadnym operacjom wzroku – mówi prof. Marta Misiuk-Hojło.
Po porodzie warto odczekać około pół roku przed planowaną korekcją wzroku, aby organizm wrócił do równowagi hormonalnej i stabilizacji wzroku.
FAQ – pytania najczęściej zadawane przez przyszłe mamy
Czy kobieta z wadą wzroku może rodzić naturalnie?
Tak, pod warunkiem, że w obwodzie siatkówki nie występują degeneracje mogące prowadzić do odwarstwienia siatkówki. Decyzję podejmuje lekarz okulista po badaniu dna oka.
Kiedy wykonać badanie dna oka w ciąży?
Najlepiej w 4-5 miesiącu ciąży, co pozwala ocenić ryzyko powikłań przed porodem.
Czy poród naturalny pogarsza wzrok?
Nie, nie ma naukowych dowodów, że poród naturalny wpływa na pogorszenie wzroku.
Czy mogę nosić soczewki kontaktowe w ciąży?
Wiele kobiet odczuwa zmniejszoną tolerancję do soczewek. Można je nosić krócej, a po porodzie stan wraca do normy.
Czy mogę planować laserową korekcję wzroku w ciąży?
Nie, kobiety ciężarne powinny unikać niekoniecznych zabiegów chirurgicznych. Laserowa korekcja wzroku jest zalecana po porodzie, najlepiej po upływie około pół roku.
Co zrobić, jeśli zauważę pogorszenie ostrości widzenia w ciąży?
Skonsultować się z okulistą, który oceni, czy zmiany są przejściowe czy wymagają interwencji.
